جوجه کشی کبک

پرورش کبک

قبل از شروع هر کاری ابتدا باید با هدف باشیم. شروع یک کسب و کار بی هدف و بدون برنامه میتواند موجب شروع شکست در آن کار شود. ابتدا باید بدانید هدفتان از پرورش کبک چیست، چگونه کبک را پرورش دهم، کجا آن را نگهداری کنم و در آخر چگطور وارد بازار فروش شوم. در ذیل سه مورد مهم در رابطه با پرورش کبک را برایتان بازگو و سپس توضیح مختصری برای هرکدام مینویسیم:

  •  پرورش کبک مولد
  • تولید جوجه یک روزه
  • تولید نیمچه گوشتی

پرورش کبک مولد یا تخمگذار

شروع کار شما باید با پرورش کبک مولد یا تخمگذار باشد. این کبک ها با تخمگذاری سبب افزایش جمعیت گله شده سپس شما وارد مرحله تولید جوجه یک روزه میشوید.

error_outline

در رابطه با سالن و محیط پرورش کبک نیاز به اطلاعات دقیق تری دارید؟

تولید جوجه یک روزه

عده ای از پرورش دهندگان بنای کار خود را از مرحله میگذارند و با استفاده از دستگاه جوجه کشی، تولید جوجه یک روزه را شروع کرده و به پرورش دهندگان دیگر میفروشند.

 

اگر شما هم میخواهید از این مرحله شروع کنید، پیشنهاد ما به شما بازدید از دستگاه های جوجه کشی صنعتی میباشد !

تولید نیمچه گوشتی

اگر به دنبال استفاده از گوشت حیوان هستید میتوانید به تولید نیمچه گوشتی بپردازید. از تخم نطفه دار جوجه گوشتی،  نیمچه به دنیا می آید و بزرگ میشود.

در دستگاه جوجه کشی پس از حدود 24 روز جوجه های تازه متولد شده بعنوان جوجه یک روزه به پرورش دهندگان کبک گوشتی فروخته می شوند. پرورش دهندگانی که تولید نیمچه گوشتی را هدف خود قرار میدهند، تنها کافیست تا جوجه های یک روزه را به بلوغ فیزیکی برسانند (12 تا 14 هفتگی) تا بتوانند کبک های پروار خود را راهی کشتارگاه کنند.

پرورش کبک در ایران

پرورش کبک در ایران : در لهجه های مختلف فارسی به آن خاسه کو، زرج، ژرژ، کو، کوک می گویند. این پرنده در شرایط پرورشی عموما 400 تا 600 گرم وزن دارد. در شرایط طبیعی وزن کبک نر بالغ (سویه ایرانی) از 510 تا 800 گرم و وزن کبک ماده بالغ از 450 تا 680 گرم متغیر است. اندازه این پرنده 31 تا 35 سانتیمتر می باشد که اندازه پرنده نر بزرگ تر است. ترکیب پرها در هر دو جنس نر و ماده یکسان است. رنگ این پرنده قهوه ای مایل به خاکستری در بالای بدن و زرد کمرنگ در قسمت شکم است.

پرورش کبک در ایران : یک خط سیاه از قسمت جلوی سر آغاز شده و پس از انشعاب و عبور از چشم ها و گردن، در قسمت بالای سینه تمام شده و سر و سینه خاکستری پرنده را از قسمت سفید رنگ گلو جدا می کند. پهلوی پرنده با ترکیبی از رنگ سیاه و شاه بلوطی متمایل به سفید پوشانده شده است و پرهای انتهایی بال رنگ شاه بلوطی هستند. منقار، لبه پلک ها، ساق و پاهای کبک بومی ایران به رنگ صورتی تا قرمز سیر هستند. وجود یک سیخک کوچک در قوزک پا معمولا از مشخصات جنس نر این پرنده است.

> هزینه های پرورش کبک در ایران را حتما مطالعه کنید !

پرورش کبک

جوجه کشی  و پرورش کبک

دوره جوجه کشی کبک در دستگاه جوجه کشی 24 یا 26 روز (بستگی به نژاد دارد) میباشد. درجه حرارت ماشین جوجه کشی 99/8 درجه فارنهایت (37/7 درجه سانتی گراد) و رطوبت 65% تنظیم شود. خنک کننده یا تهویه اضطراری باید  38/2 درجه سانتی گراد باشد.

برای جلوگیری از خشک شدن پوسته داخلی تخم ها باید درجه رطوبت هچر به اندازه کافی باشد در غیر اینصورت جوجه ها نمی توانند به راحتی پوسته داخلی و خارجی تخم را بشکنند و از تخم خارج شوند . اگز از دستگاه های جوجه کشی معمولی استفاده میکنید از مرطوب کننده های خودکار یا پارچه ای خیس در داخل هچر استفاده کنید. سعی کنید از ماشین هایی استفاده کنید که تمام اتوماتیک هستند که رطوبت و حرارت را به طور خودکار نتظیم کنند.

دوره جوجه کشی به مدت ۲۴ روز طول میکشد و لذا درجه حرارت ماشین جوجه کشی باید ۹۹/۸ درجه فارنهایت (37/7 درجه سانتی گراد) تنظیم و میزان رطوبت ۶۵ درصد تنظیم و میزان تهویه یا خنک کننده اضطراری 38/2 درجه سانتی گراد تنظیم گردد .

توجه داشته باشید که میزان رطوبت در روز هچ جوجه ها،  باید ۸۰ درصد باشد.

جایگاه پرورش کبک

جایگاه به محلی گفته گفته میشود که کبک ها در آن پرورش می یابند. جایگاه پرورش کبک گوشتی با کبک مولد یا تخم گذار تفاوت محسوسی دارد که باید رعایت شود. کبک ها پرندگانی هستند که راحت خود را با شرایط وفق میدهند ولی توجه کنید که شما باید حداقل امکانات را برایشان فراهم کنید.

قبل از اینکه زمینی مناسب برای ایجاد مزرعه پرورش کبک تهیه کنید میبایست پروانه تاسیس بگیرید، بدین معنی که ابتدا به سازمان جهاد کشاورزی استان واحد صدور پروانه امور دام مراجعه کرده یا میتوانید با کارشناسان آن مرکز مذاکره و محل دقیق و موقهیت زمین مورد نظرتان رابه اطلاعشان برسانید تا اقدامات لازم را در این راستا انجام دهند. هنگامی که موافقت اصولی را دریافت کردید سپس اداره های محیط زیست استان، دامپزشکی، امور اراضی و .. در مورد بلامانع بودن تاسیس واحد پرورش کبک اعلام نظر میکنند.

زیستگاه کبک

زیستگاه کبک در مناطق کوهستانی با دره ها و درختان پراکنده و مناطق سخت و ناهموار است. کبک ها در فصل پاییز در دسته های 50 تایی و در فصول دیگر 4 یا 5 پرنده کنار هم دیده میشوند. غذای این پرنده را در شرایط طبیعی شامل علف ها و دانه های آن ها، برگ گیاهان و حشرات تشکیل می دهند. هم زمان با تغذیه، مقدار زیادی سنگ ریزه نیز می بلعد. فصل آشیانه سازی برحسب ارتفاع منطقه جغرافیایی متغیر است ولی معمولا بین اردیبهشت و تیرماه بوده و گاهی تا اواسط تابستان طول می کشد.

آشیانه خیلی ساده و روی زمین زیر یک صخره یا درختچه در پناه توده ای از گیاهان بنا می گردد. کبک ها در هنگام صبح و بعد از ظهر در روی زمین به چرا مشغولند، آنها مهاجرت نمی کنند و جابه جایی های فصلی آنها فقط در ارتفاع است. پرواز کبک در هنگام احساس خطر انجام می شود و به مسافت های کوتاه و در سراشیبی محدود است. کبک ها در هنگام شب زیر بوته ها و داخل صخره ها به سر می برند و نرها به طور فعال از قلمرو خود دفاع می کنند.

 

موارد ضروری پرورش کبک

  1. زمین محل احداث جایگاه پرورش کبک  در ایران می بایستی حداقل 1000 متر با مزارع پرورش ماکیان در اطراف، فاصله داشته و از مناطق مسکونی دور بوده و جاده های ارتباطی کوتاه و مناسبی داشته باشد.
  2. بهتر است زمین مزبور در جهت دریافت باد از سمت مزارع دیگر پرورش طیور و کارخانه های آلاینده نباشد.
  3. بهتر است زمین محل احداث جایگاه در مناطق پست و در معرض سیل و طوفان و بادهای تند نباشد.
  4. آب مورد استفاده می بایستی از نقطه نظر شوری و املاح مورد توجه قرار گرفته و هم چنین موانع غیر بهداشتی نیز نداشته باشد.
  5. کف سالن های محل پرورش می بایستی حداقل 40 تا 50 سانتیمتر بلندتر از سطح زمین اطراف بوده و شیب مناسب(حداقل 3 درصد) داشته باشد تا در صورت شستشو، آب های آلوده امکان خروج از سالن را داشته باشند.
  6. دیوارها و کف سالن بصورت اصولی عایق کاری شوند تا امکان تبادلات گرما و سرمای ناخواسته در فصول مختلف سال از بین برود.
  7. سالن ها شرقی غربی ساخته شوند بدین معنی که یک طول سالن بسمت جنوب و طول دیگر ب سمت شمال باشد تا امکان دریافت نور خورشید با هدف از بین بردن میکروب های احتمالی را داشته باشد.

هدف از پرورش کبک چیست؟

یک روش قدیمی با هدف پرورش کبک مولد، نگهداری این پرنده در سالن هایی است که متصل به اتاق پرواز با کف توری(سیمی) هستند. در این روش، کبک ها به بیماریهای سر سیاه، کوکسیدیوز، کرم های چینه دان و روده آلوده نمی شوند. اتاق های پرواز می تواند از بعد از جوجه کشی مورد استفاده قرار گیرند.

در واقع جوجه ها از دو هفتگی در اتاق های پرواز قرارمی گیرند. اندازه اتاق های پرواز را می توان تغییر داد اما باید به اندازه کافی بزرگ باشد و امکان پرواز در آن وجود داشته باشد. اندازه اتاق پرواز می تواند بعرض حدود 5/3 و طول 28 متر باشد.

چشمه های توری کف معمولاً حدود 5/2 سانتیمتر است. هر کبک 50 سانتی متر مربع فضا در اتاق پرواز نیاز دارد. پرورش کبک در قفس های ثابت نیز محقق می شود. بدین منظور قفس هایی با اندازه هر قفس 5/1 در 7/0 متر و با ارتفاع حدود 4/0 متر پیشنهاد شده است. تقریباً 25 پرنده در هر واحد تا سن 14 هفتگی نگهداری می شوند. شیب کف هر واحد 10 درصد در نظر گرفته می شود.

نیازهای تاسیساتی یک واحد پرورش کبک

با توجه به نوع و سیستم پرورش، یک مزرعه پرورش کبک در ایران می بایستی دارای قسمت های زیر باشد(بند 4 ویژه واحدهایی است که کبک مولد به منظور تولید جوجه یک روزه پرورش می دهند.

  1. سالن های پرورش
  2. انباردان
  3. انبار تجهیزات
  4. ساختمان جوجه کشی
  5. اتاق کار
  6. ساختمان سرایدار یا اتاق کارگران

پرورش کبک و جوجه کبک

هچ (جوجه گیری کبک)

مرحله هچ به ۲ یا ۳ روز آخر دوره جوجه کشی اطلاق گردیده که در این روزها جوجه ها پوسته تخم را شکسته و بیرون می آیند. در این زمان باید از چرخاندن تخم ها خودداری نمود. بدیهی است که در۳ روز آخر باید تخم ها را از دستگاه ستر به دستگاه هچر انتقال داد. اما در صورت عدم دسترسی هچر، باید تخم ها را از شانه های گرداننده ستر برداشته و آنها را در سبد های پلاستیکی یا فلزی هچر یا روی یک مقوای ضخیم قرار داد.

زمان بیرون آمدن از تخم به قدرت و توانایی جسمی جوجه جهت شکستن پوسته بستگی دارد. در این هنگام جوجه ها همزمان با تقلا برای خروج از تخم مدتی را به استراحت به منظور بازیابی دوباره نیرو پرداخته که نباید جوجه را مرده فرض نمود. کل زمان هچ بین ۱۰ تا ۲۰ ساعت طول کشیده که در این مدت جای هیچ نگرانی نیست.

زمان جوجه گیری پرورش کبک

زمانی که بیش از %۹۰ درصد جوجه ها خشک شوند، آنگاه باید آنها را از دستگاه برداشت و به بستر پرورش انتقال داد. اگر جوجه ها بیش از حد در دستگاه باقی بمانند ممکن است با خشکی عضلات مواجه شده و در مواقع بحرانی تلف شوند.تخم هایی که یک روز بیشتر از زمان مورد انتظار در دستگاه باقی مانده و جوجه نشده اند به عنوان ضایعات تلقی شده و باید حذف گردند. باید توجه داشت که کمک به جوجه جهت بیرون آمدن از تخم در اکثر مواقع بی نتیجه مانده به مرگ جوجه منتهی می گردد.

جوجه های تازه از تخم خارج شده (یکروزه) این پرنده تقریبا ۱۳ تا ۱۴ گرم وزن دارند که به منظور تولید یک گله گوشتی یا مولد، پرورش می یابند. چنانچه هدف، پرورش کبک گوشتی باشد معمولا پرنده را تا ۲۰ هفتگی نگه داشته تا به وزن مورد نظر برسد و سپس به بازار عرضه می شود اما چنانچه هدف، پرورش گله تخمگذار باشد، بایستی پس از این ۲۰ هفته، گله را به مدت حداقل ۸ هفته وارد دوره تاریکی (خاموشی یا استراحت) کرد و بعد از آن می توان با تغذیه جیره های مخصوص دوره تولید، تخمگذاری را شروع نمود.

جوجه ریزی در پرورش کبک

دو هفته اول پرورش از اهمیت خاصی برخوردار است لذا بایستی شروع خوبی داشت و به همین دلیل برنامه ریزی از قبل خیلی مهم تلقی میشود . بدین منظور جایگاه اولیه جوجه ها بایستی گرم و آب و غذا به راحتی در دسترس باشند . بنابراین از صحت انجام کار کلیه آبخوری و ، دانخوری ها و همچنین منابع گرمازا بایستی اطمینان حاصل نمود .

زیرا جوجه ها درده روز اول نمی توانند خود را با شرایط محیط وفق دهند . بنابراین منابع گرمازا از قبیل لامپ های الکتریکی لامپ های حرارتی و بخاری های نفتی و یا گازی از ملزومات بشمار میرود. بایستی در نظر داشت اگر جوجه ها در زیر مادر مصنوعی یکجا و در مرکز ان جمع شوند درجه حرارت کم است و اگر به اطراف پراکنده شوند درجه حرارت زیر مادر مصنوعی زیاد میباشد و بایستی حرارت را کم نمود حالت مطلوب پراکندگی یکنواخت زیر مادر مصنوعی میباشد.

عادت غذایی کبک در پرورش

عادت غذایی کبک در طبیعت عمدتاً دانه ها، برگها، میوه ها و گاها حشرات و ملخ می باشد اما در سیستم صنعتی از خوراک های کنسانتره ای فرموله شده شامل ذرت، کنجاله سویا و… استفاده می شود که بایستی بر حسب نوع گوشتی یا مولد این پرنده، احتیاجات غذایی آنها تامین شود.

کبک حیوانی است که نسبت به سایر طیور در مقابله با انواع بیماری های میکروبی و ویروسی بسیار مقاوم می باشد.

و علی رغم پرورش سایر طیور که لازم است از داروهای متعددی استفاده شود، پرورش کبک به نسبت، بسیار ارگانیک تر صورت می گیرد. میزان مصرف خوراک یک کبک مولد در حین تولید حدود ۳۰ گرم در روز است و به ازای هر ۷ کیلوگرم خوراکی که مصرف می کند، ۱ کیلوگرم گوشت تولید می کند.

سیستم های نگهداری:

۱- قفس

۲- بستر

که هر کدام از روش های نگهداری، مزایا و معایب خاص خود را دارد.

نسبت جفت گیری

این پرنده ها در طبیعت تک همسر هستند یعنی بطور معمول هر کبک نر با یک ماده جفت گیری میکند اما در سیستم صنعتی، هر کبک نر می تواند با ۳ تا ۴ ماده آمیزش کند که میزان تخمگذاری و درصد جوجه آوری و سایر خصوصیات در حد مطلوبی است.

تخمگذاری کبک

در شروع تخمگذاری فاکتورهای بسیاری تاثیرگذارند که از جمله مهمترین آنها می توان به سن و وزن اشاره کرد چرا که اگر این دو، در آغاز دوره تخمگذاری کمتر از حد مطلوب باشند بدون شک میزان تخمگذاری، درصد باروری تخم ها و بسیاری از خصوصیات دیگر تخم را به طور منفی تحت تاثیر قرار می دهد که سن معمول شروع تولید را ۷ ماهگی به بعد بیان می کنند.

در شرایط طبیعی هر کبک بین ۲۰ـ۷ تخم در سال میگذارد، اما در سیستم صنعتی ۲ بار در سال تخمگذاری می کند که هر دوره تخمگذاری حدود ۴ ماه طول می کشد و پس از آن ۲ ماه دوره تاریکی (استراحت) را می گذرانند و سپس دوره تخمگذاری بعدی را شروع می کنند.

هر کبک در اولین دوره تخم گذاری حدود ۳۰ تخم می گذارد. اما نکته حائز اهمیت این است که میزان تخمگذاری این پرنده ها در دومین و سومین سال تولید، به ترتیب بیشتر از سال های اول و دوم است اما از سال چهارم به بعد، میزان تخم گذاری، رفته رفته افت می کند.

طرح پرورش کبک مادر و گوشتی

این طرح دارای فارم مادر ، گوشتی ، کشتارگاه و بسته بندی و سردخانه بوده و سیکل آن بصورت بسته از تولید تا عرضه را در پی خواهد داشت لذا سیستم مدیریتی آن از اهمیت بالایی برخوردار است. که هم به صورت صنعتی میتوان انجام داد و هم بصورت سنتی که طرح سنتی را با سرمایه خیلی کم میتوان انجام داد.

توضیحاتی بابت پرورش کبک

کبک در شرایط طبیعی از اواسط اردیبهشت تا اواخر تیر تخم گذاری میکند نظر به این که پرورش کبک بصورت صنعتی مد نظر است تا توجیه اقتصادی داشته باشد لذا بایستی سیستم نور مصنوعی ، خوراک فرمول شده و جایگاه مخصوص با مدیریت قبل و بعد از شروع تخم گذاری تداوم تولید تخم در گله داشته باشیم . بنابراین داشتن 15-10 لوکس نور در طول دوره تخم گذاری از ملزومات شرایط نوری محسوب میشود.

پرورش کبک با خرید حداقل 3000 عدد تخم نطفه دار شروع میشود که جوجه های حاصل بعد از شش ماه پرورش به عنوان گله مادر در سالن مربوط به گله مولد نگهداری شده و تخم های استحصالی جوجه های گوشتی و همچنین گله جایگزین برای مولدین را نیز شامل میشود.

تخم پرنده کبک

از 3000 تخم خریداری شده پس از ست کردن در داخل دستگاه جوجه کشی و پس از 25-26 روز ( 24 روز داخل ستری و 2 روز داخل هچر ) حداقل 2300 قطعه جوجه یک روزه پیش بینی می شود که پس از طی دوره پرورش و کار جداسازی نر ها و ماده شروع میشود. با احتساب تلفات در طول یک دوره پرورش بطور متوسط 2000 قطعه کبک نر و ماده در شروع تولید خواهیم داشت . با عنایت به نسبت 3 به 1 ماده به نر 700 قطعه کبک نر انتخاب و نگهداری شده . حدود 1300 قطعه ماده خواهیم داشت . بدین ترتیب گله مادر پایه تشکیل میشود.

 

تخم پرنده کبک

سیستم پرورشی کبک

پرورش به 2 صورت بر روی بستر و قفس امکان پذیر است. پرورش روی بستر از هزینه اولیه کمی برخوردار بوده ولی بازده اقتصادی کمتری خواهد داشت در این روش سعی میشود که از پن بندی سالن جهت نگهداری جمعیت های 20 قطعه ای استفاده شود تا نزاع و جنگ میان گله کمتر باشد و به همان نسبت میزان نطفه داری تخم های تولیدی نیز افزایش پایان توجه است که دراین سیستم مقدار تخم های تولیدی غیر قابل جوجه کشی افزایش یافته و میزان جوجه کشی نیز از حد پایین تری برخوردار است .

در روش به شیوه قفس ضمن افزایش سرمایه ثابت از هر حیث بر سیستم اولی ترجیح داده میشود بدین صورت نسبت نرها و ماده ، تولید تخم نطفه دار ، میزان خوراک مصرفی و کنترل بیماری و … راحت تر و بهتر صورت می پذیرد مضافاً بر اینکه تراکم در واحد سطح نیز افزایش یافته و تعداد بیشتری را میتوان پرورش و تولید نمود.

پرورش کبک های گوشتی

به منظور پرورش کبک های گوشتی لازم است که از سالن و مادر مصنوعی استفاده شود . بدین منظور جوجه های یک روزه پس از انتقال از هچری به سالن پرورش منتقل و در زیر مادر مصنوعی قرار داده میشوند . درجه حرارت سالن 28 درجه و درجه حرارت زیر مادر مصنوعی 38 درجه سانتی گراد تنظیم میگردد .به ازاء هر هفته 8/2 درجه سانتی گراد از حرارت مادر مصنوعی کسر و نهایتا به 28 درجه سانتی گراد تقلیل می یابد.

دانخوری و آبخوری در داخل گارد قرار داده میشود . رطوبت داخل سالن باید 65 درصد تنظیم گردد تا از بروز مسائل و مشکلات پرورشی جلوگیری شود . جوجه های پرورشی پس از یک ماه به داخل قفس های پرورشی منتقل شده به مدت 12 هفته در این سیستم پرورش داده شده و پس از زمان مقرر به کشتارگاه فرستاده میشوند .

پرورش کبک های مولد

به منظور ایجاد گردش گاه در مواقعی که هوا مناسب است با استفاده از مجموعه باز که با توری محصور شده مناسب بوده و پیشنهاد میگردد به ازای هر 4 قطعه یک متر مربع گردشگاه در نظر گرفته شود.

جوجه ریزی کبک

دو هفته اول پرورش از اهمیت خاصی برخوردار است لذا بایستی شروع خوبی داشت و به همین دلیل برنامه ریزی از قبل خیلی مهم تلقی میشود . بدین منظور جایگاه اولیه جوجه ها بایستی گرم و آب و غذا به راحتی در دسترس باشند . بنابراین از صحت انجام کار کلیه آبخوری و ، دانخوری ها و همچنین منابع گرمازا بایستی اطمینان حاصل نمود .

زیرا جوجه ها درده روز اول نمی توانند خود را با شرایط محیط وفق دهند . بنابراین منابع گرمازا از قبیل لامپ های الکتریکی لامپ های حرارتی و بخاری های نفتی و یا گازی از ملزومات بشمار میرود. بایستی در نظر داشت اگر جوجه ها در زیر مادر مصنوعی یکجا و در مرکز آن جمع شوند درجه حرارت و اگر به اطراف پراکنده شوند درجه حرارت زیر مادر مصنوعی زیاد میباشد و بایستی حرارت را کم نمود حالت مطلوب پراکندگی یکنواخت زیر مادر مصنوعی میباشد .

مقاله فوق از بیش از 8 منبع اینترنتی جمع آوری شده است که بعلت برداشت از آرشیو دی کیو شاپ ، متاسفانه منابع آن ها موجود نبود.
چنانچه شما از منابع آن با خبر هستید لطفا آن ها را اعلام نمایید تا پس از بررسی و اثبات صحت آنها، دراین محل اعلام گردد.
چنانچه شمابه عنوان یک تولید کننده، پرورش دهنده و یا کارشناس از مطالب فوق نقدی دارید، خواهشمند است آن رادر قسمت اعلام نظر، ارائه نمایید.

6 دیدگاه در مورد “پرورش کبک

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.